نگاهي به حضور شخصيتهاي روحاني در فيلمهاي جشنواره
روحانيت روي پرده نقره اي
چند سالي هست كه بازيگران معروف در لباس روحانيت به ايفاي نقش مي پردازند از مرحوم شكيبايي به نقش مدرس تا پرويز پرستويي در نقش رضا مارمولك .
در جشنواره امسال نيز باز اين مساله وجود داشت و حضور روحانيون و شخصيتهاي روحاني در فيلمهاي ايراني عرضه شده به جشنواره فجر امسال، بيش از ادوار گذشته بود كه از آن جمله ميتوان به فيلمهاي «طلا و مس»، «كيميا و خاك»، «آتشكار» و «لطفا مزاحم نشويد» اشاره كرد.
* «كيميا و خاك»
جذابترين شخصيت فيلم كيميا و خاك (عباس رافعي) روحاني مبارزي است كه ميكوشد اطلاعات محرمانه و مهمي را به محل استقرار امام ( ره ) در نوفل لوشاتو برساند. رافعي با انتخاب حامد بهداد براي ايفاي اين نقش نشان ميدهد كه در پي ارائه شخصيتي كليشهاي از طلابي كه در دهه پنجاه عليه رژيم ديكتاتوري شاه مبارزه ميكردند، نيست.
اين كاراكتر به يمن بازي حرفهاي بهداد و هويت پردازي خوب رافعي به كليديترين و جذابترين شخصيت فيلم بدل گشته است. روحاني مبارز «كيميا و خاك» كه زندگي بسيار سادهاي دارد، با مهارتي قابل تحسين موفق ميشود تا با صحنه سازي مأمورين امنيتي رژيم را بفريبد. حركت ارزشمند او در پايان فيلم شكل ميگيرد، آنجا كه قرآن حاوي اطلاعات محرمانه را قبل از دستگير شدن به پسر جواني كه عازم فرانسه است، ميسپارد.
* «لطفا مزاحم نشويد»
كاراكتر اصلي اپيزود دوم فيلم لطفا مزاحم نشويد (محسن عبدالوهاب) يك روحاني خراساني است كه در تهران محضر دارد.
لوكيشن اصلي اين اپيزود محضر روحاني است كه افراد مختلفي به آن رفت و آمد دارند. در پس اين رفت و آمد هاست كه روابط طنز آميزي ميان روحاني و ارباب رجوع شكل ميگيرد. خوشبختانه عبدالوهاب در كار با چنين كاراكتري كه رگههاي پررنگي از طنز دارد، از خطوط قرمز عبور نكرده و حرمتها را زير پا نگذاشته است.
* «طلا و مس»
اين رويكرد جديد فيلمسازان ايراني در برطرف كردن آثار مخرب فيلمهايي مثل مارمولك (كمال تبريزي) و در تقويت ديدگاه ارزشمند فيلم ستايش شده زير نور ماه (رضا مير كريمي) بسيار مؤثر است.
شخصيت اصلي «طلا و مس»، طلبه جواني است به نام سيدرضا كه در سفر به پايتخت به باور تازهاي از اخلاق اجتماعي ميرسد. فيلم واجد درونمايه داستاني محكمي است و فارغ از شعارهاي مرسوم همدلي مخاطبينش را نسبت به طلبه جوان برميانگيزاند. اين شايد از معدود دفعاتي است كه در سينماي ايران زندگي واقعي يك روحاني به شيوهاي قابل باور بر پرده نقش ميبندد.
در «طلا و مس»، مخاطب آزاد است تا بدون هر گونه پيشداوري و قضاوت حقنه شده شاهد زندگي كاملا معمولي يك طلبه باشد كه اين البته بزرگترين امتياز فيلم هم هست و به نظر ميرسد منوچهر محمدي كه طرح داستاني «مارمولك» و «طلا و مس» از آن اوست، درصدد جبران مافات بر آمده باشد.
* «زمهرير»
درنيمه دوم فيلم زمهرير (علي روئينتن) كه در فضاي جبهه ميگذرد، شاهد حضور يك روحاني در جمع رزمندگان به تقليد از اخراجيها (مسعود دهنمكي) هستيم. نقش روحاني رزمنده را «محمود پاك نيت» ايفا نموده است.