گاو در تلويزيون
از قرار معلوم صد فيلم در برنامه اين هفته خود قصد دارد فيلم " گاو" ساخته داريوش مهرجويي را به نمايش بگذارد .
فيلمي از سينماي قبل از انقلاب ، كه به دليل محتوا و استاندارد هاي حرفه ايش همچنان پس از گذشت سالها از زمان ساختش- 1348- قابليت نمايش را داراست .
داستان فیلم گاو مربوط به روستایی فقرزده در ناكجاآبادی است كه تنها گاو شیرده آن، متعلق به مش حسن است. وی گاو خود را عاشقانه دوست دارد، به طوریكه با مرگ گاو در استحالهای جنونآمیز، خود را گاو تصور میكند. این فیلم اقتباسی از داستان «گاو» نوشتهی غلامحسین ساعدی، در كتاب «عزاداران بیل» است كه با سرمایهی وزارت فرهنگ و هنر وقت ساخته شده است. اما با وجود اینكه وزارت فرهنگ و هنر در به عنوان سرمایهگذار این فیلم بوده اما اكران آن به راحتي صورت نمیگیرد. و از قرار به دليل شرايط زماني شرط اكران فیلم ترسيم نمودن اين مساله است كه تمامي وقایع فیلم مربوط به چهل سال پیش باشد به همين خاطر در ابتداي فيلم این جمله براي اكران انجام میشود و فیلم به نمایش درمیآید. نمایش این فیلم را میتوان یكی از نقاط عطف تاریخ سینمای ایران محسوب كرد.
هوشنگ كاووسی، منتقد مشهور، در سال ساخته شدن فیلم گاو، در روزنامهی كیهان مینویسد: «فیلم مهرجویی را كه تماشا میكنم، آن را در فضای غنی و گسترده صمیمی مییابم و اندیشههایش را كه با مركب نور بر پردهی سینما نوشته میشود، با چشم روح میخوانم و به خاطر راستگوییهایش به او تبریك میگویم و با صمیمیتی كه فیلماش به ما میآموزد، دستاش را میفشارم. «گاو» فیلمی است كه در یك قدمی یك اثر فوقالعاده «ای كاش» نوشتههای آغاز فیلم كه میگوید این حوادث در چهل سال پیش گذشته است، نمیبود. چونكه از ارزش فیلم كه نمیكاهد چیزی هم به آن نمیافزاید، جز اینكه بیشتر بیننده را متوجه مسائلی میسازد كه گذارندگان این «تذكر» از توجه به آن هراسان بودهاند»
«گاو» سه سال بعد از ساخته شدن، یعنی در سال 1351، در رأیگیری منتقدین، بهعنوان بهترین فیلم تاریخ سینمای ایران انتخاب میشود. در اين فيلم عزت انتظامی، علی نصیریان، جعفر والی، جمشید مشایخی، عصمت صفوی، مهین شهابی، پرویز فنیزاده، خسرو شجاعزاده، محمود دولتآبادی، عزتاله رمضانیفر، فیروز بهجتمحمدی، یداله شیراندامی، مهتاج نجومی و داریوش رضایی ايفاي نقش مي كنند .
